Στις 10 Δεκεμβρίου 1948 η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών (ΗΕ) υιοθέτησε την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, δηλώνοντας ότι "η έλευση ενός κόσμου στον οποίο τα ανθρώπινα  όντα θα απολαμβάνουν την ελευθερία της έκφρασης και της πίστης και την ελευθερία από το φόβο και τη στέρηση" είναι "η ύψιστη προσδοκία του κοινού ανθρώπου".

Εξακολουθώντας να αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο του συστήματος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των ΗΕ, η Οικουμενική Διακήρυξη αναγνώρισε δικαιώματα ατομικά, πολιτιστικά, οικονομικά, πολιτικά και κοινωνικά- τα οποία παραμένουν ζωτικά για την ευτυχία και την ευημερία κάθε ανθρώπου. Τα περισσότερα από αυτά κωδικοποιήθηκαν αργότερα σε διεθνείς συνθήκες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και ενσωματώθηκαν στα συντάγματα και τη νομοθεσία πολλών κρατών. Η Οικουμενική Διακήρυξη βοήθησε να αναγνωριστεί το γεγονός ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα αποτελούν διεθνή ευθύνη και όχι μόνο εσωτερική υπόθεση των κρατών. 'Ορισε στην αρχή ότι όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι παγκόσμια και αδιαίρετα. Αυτό σημαίνει ότι όλοι οι άνθρωποι θα πρέπει να απολαμβάνουν όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα, οποιαδήποτε στιγμή, σε οποιαδήποτε άκρη της γης, και ότι κανένα δικαίωμα δεν θα πρέπει να θεωρείται σημαντικότερο από κάποιο άλλο.

Στα χρόνια που πέρασαν από το 1948, η Οικουμενική Διακήρυξη έγινε νομικά δεσμευτική για όλα τα κράτη, ως τμήμα του διεθνούς εθιμικού δικαίου. Εκτός αυτού, η διεθνής κοινότητα επαναβεβαίωσε και επεξέτεινε τα δικαιώματα που καθιερώθηκαν από αυτήν, σε ένα συμπαγές σύνολο διεθνών προτύπων για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Οι πρώτες σχετικές συνθήκες που προέκυψαν, ήταν τα Διεθνή Σύμφωνα για τα Οικονομικά, Κοινωνικά και Πολιτιστικά Δικαιώματα και τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, που υιοθετήθηκαν από τον ΟΗΕ το 1966.

Κάθε επέτειος θα έπρεπε να αποτελεί αφορμή για μια γόνιμη συζήτηση των λόγων που επέβαλαν την καθιέρωσή της. Οι επέτειοι προσλαμβάνουν ωστόσο συχνά συμβατικό χαρακτήρα.  Αντί να επιτελούν έτσι μια ουσιαστική λειτουργία, εκπίπτουν σε απλή τελετουργία.  Ως εξαίρεση θα μπορούσε να εκληφθεί η επέτειος για την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.  Η δημιουργική αποτίμηση της συμβάλλει πάντοτε στην προάσπιση των πολυτιμότερων αγαθών που διαθέτει ο σύγχρονος άνθρωπος.

 

Εξήντα χρόνια μετά την υιοθέτηση της, η Διακήρυξη μας θυμίζει ότι είναι το σημαντικότερο κείμενο του 20ου αιώνα. Με δύο λόγια, είναι η πεμπτουσία όχι μόνο για τη διεθνή αλλά και την εθνική προστασία της ελευθερίας και της αυτονομίας.  Η διασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων παρουσιάζει σοβαρά ελλείμματα όχι μόνο σε ανελεύθερες κοινωνίες, αλλά και στις πιο ώριμες Δημοκρατίες.  Τα ιδεώδη που επαγγέλλεται η Οικουμενική Διακήρυξη απέχουν λοιπόν πολύ από την πραγματικότητα.  Συχνά μάλιστα η κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προκαλεί μελαγχολία, θλίψη και αισθήματα ντροπής.  Παρά τις προσπάθειες που καταβάλλονται συνεχώς, μας χωρίζει μεγάλη απόσταση, κάποτε δε άβυσσος, από το περιεχόμενο της. Διεθνής κοινωνία και πολιτείες δεν μπόρεσαν ακόμη να τα μετουσιώσουν σε πράξη.

 

Θα ήταν παράλειψη να μην στρέψουμε την προσοχή μας σε όσα συμβαίνουν στη χώρα μας. Εξακολουθεί η Οικουμενική Διακήρυξη να αποτελεί γνώμονα για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων; Η απάντηση είναι ότι η Κυπριακή Δημοκρατία σέβεται τα ανθρώπινα Δικαιώματα και δείχνει την ευαισθησία της σε αυτό το θέμα και αυτό αποδεικνύεται περίτρανα από τα μέτρα στήριξης των Τουρκοκυπρίων συμπατριωτών μας, που έχουν το δικαίωμα να συμπεριφέρονται ως Κύπριοι – Ευρωπαίοι πολίτες αλλά συνάμα και ως συνεργοί στα αποτρόπαια εγκλήματα της Τουρκίας. Οι Τουρκία από την άλλη, κατηγορείται εδώ και πολλές δεκαετίες για τα χειρότερα εγκλήματα πολέμου που είναι α) Γενοκτονία Ποντίων και Αρμενίων , β) Η παράνομη Εισβολή δια του πολέμου και η Κατοχή Εδαφών δ) ο Εποικισμός. Σε αυτήν τη χώρα που έχει καταπατήσει κάθε έννοια και άρθρο της διακήρυξης, έδωσε η διεθνής κοινότητα το πράσινο φως για να γίνει μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας. Όλα αυτά βέβαια στο βωμό των διακρατικών συμφερόντων.

 

Εμείς σαν μικρή Κύπρος, εν έχουμε την δυνατότητα να προβάλουμε το δίκαιο του ισχυρού και πιστεύουμε πως μέσα από την συμμετοχή μας αλλά και την ασταμάτητη πίεση προς την διεθνή κοινότητα, θα μπορέσουμε να πιέσουμε την Τουρκία να συνεργαστεί προς την επίτευξη λύσης που θα κατοχυρώνει όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα των πολιτών μας.